Gülnaz Dadaşova haqqında yayılan iddialara münasibət: fakt haradadır?

Gülnaz Dadaşova haqqında yayılan iddialara münasibət: fakt haradadır?

Son vaxtlar ayrı-ayrı informasiya resurslarında Elmi-Tədqiqat Kardiologiya İnstitutunun direktoru, professor, tibb elmləri doktoru Gülnaz Dadaşovanın fəaliyyəti ilə bağlı müxtəlif iddialara rast gəlinir. Belə məlumatların ictimaiyyətə çatdırılması, əlbəttə, medianın hüququdur. Lakin istənilən iddianın ictimai müzakirəyə çıxarılmasının əsas şərti onun dəqiq, yoxlanılmış və mümkün qədər sənədləşdirilmiş faktlara söykənməsidir.

Əks halda jurnalistika ilə informasiya səs-küyü arasındakı sərhəd aradan qalxır. Məsələyə emosional yanaşmadan, açıq mənbələrdə görünən faktlara nəzər saldıqda isə Gülnaz Dadaşovanın peşəkar fəaliyyətinin kifayət qədər geniş istiqamətləri olduğu görünür. Azərbaycan Tibb Universitetinin rəsmi məlumatına görə, Gülnaz Dadaşova 1992–1998-ci illərdə Azərbaycan Tibb Universitetində təhsil alıb, daha sonra kardiologiya üzrə ixtisaslaşıb, 2006-cı ildən Elmi-Tədqiqat Kardiologiya İnstitutunda fəaliyyət göstərib, 2018-ci ildən institutun direktoru vəzifəsini daşıyır. O, tibb elmləri doktorudur və 2024-cü ildə professor elmi adını alıb.

Bu faktların özü göstərir ki, söhbət uzun illər səhiyyə və elm sahəsində fəaliyyət göstərən mütəxəssisdən gedir. Daha mühüm məqam isə onun rəhbərliyi dövründə institutun elmi və təşkilati fəaliyyətinin müxtəlif istiqamətlər üzrə davam etməsidir. İnstitutun rəsmi resursunda beynəlxalq elmi tədbirlər, gənc kardioloqlar üçün forumlar, elmi-tədqiqat fəaliyyəti və digər layihələr barədə məlumatlar dərc olunur.

Gülnaz Dadaşovanın şəxsi peşəkar resursunda da rəhbərlik etdiyi qurumun tədqiqat layihələri, klinik fəaliyyət və xəstə yönümlü yanaşma istiqamətləri təqdim olunur. Bütün bunlar bir həqiqəti ortaya qoyur: hər hansı vəzifəli şəxsin fəaliyyətinə qiymət verilərkən yalnız haqqında yazılanlara deyil, onun real peşəkar fəaliyyətinə və əldə olunan nəticələrə də baxmaq lazımdır.

Tənqid başqa, ittiham başqadır

Media nümayəndələrinin dövlət qurumlarının və rəhbər şəxslərin fəaliyyətini araşdırması normal və zəruri haldır. Hətta səhiyyə kimi insanların həyatına və sağlamlığına birbaşa toxunan sahədə ictimai nəzarətin əhəmiyyəti daha böyükdür. Amma burada bir prinsip qorunmalıdır: Tənqid faktla başlamalı, faktla da bitməlidir.

Əgər hər hansı media qurumu Gülnaz Dadaşovanın fəaliyyəti ilə bağlı konkret pozuntu iddiası irəli sürürsə, həmin iddianın mənbəyi göstərilməlidir. Sənəd varsa, sənəd ortaya qoyulmalıdır. Konkret hadisə varsa, onun tarixi, yeri və mahiyyəti açıqlanmalıdır. Qarşı tərəfin mövqeyi də alınmalıdır. Əks halda oxucunun qarşısında araşdırma yox, sadəcə iddia qalır. Məhz buna görə ictimaiyyətin diqqətini bir qədər də başqa suala yönəltmək lazımdır: yazılanların hansısı təsdiqlənmiş fakt, hansısı müəllif mülahizəsidir? Bu fərq bəzən bir yazının mahiyyətini tamamilə dəyişir.

Köhnə məlumatın yeni ittiham kimi təqdim edilməsi

Müasir informasiya məkanında başqa bir problem də məlumatların təkrar dövriyyəyə buraxılmasıdır. Eyni hadisə haqqında əvvəl yazılmış materialın yeni başlıq altında yenidən təqdim edilməsi oxucuda yeni araşdırma aparıldığı təəssüratı yarada bilər.

Halbuki jurnalistikanın əsas üstünlüyü təkrarçılıqda deyil, yeni fakt ortaya çıxarmaqdadır. Əgər əvvəlki materialda hansısa iddia səsləndirilibsə, növbəti mərhələdə jurnalistin vəzifəsi həmin iddianı yenidən yazmaq yox, onu yoxlamaqdır.

Təsdiqlənirsə — ictimaiyyətə təqdim etmək.

Təsdiqlənmirsə — bunu da yazmaq.

Məhz bu yanaşma jurnalistikanın obyektivliyini göstərir.

Gülnaz Dadaşovanın elmi fəaliyyəti də müzakirədən kənarda qala bilməz

Professorun fəaliyyəti yalnız inzibati rəhbərliklə məhdudlaşmır. Azərbaycan Tibb Universitetinin məlumatında onun elmi və pedaqoji fəaliyyəti, doktorluq dissertasiyası, kardiologiya sahəsində tədqiqatları, beynəlxalq təlim və konfranslarda iştirakı barədə məlumat verilir.

2024-cü ildə I Türk Dövlətləri Kardioloji Qurultayının, həmin ilin oktyabrında isə Türk Dövlətləri Birinci Kardioonkoloji Konqresinin təşkilində və rəhbərliyində iştirakı da açıq mənbələrdə əksini tapıb.

Səhiyyə Nazirliyinin məlumatında isə 2024-cü ildə nazirliyin tabeliyində olan elmi-tədqiqat institutlarının fəaliyyətinə dair hesabatların dinlənilməsi zamanı Gülnaz Dadaşovanın da institutun direktoru kimi təqdim edildiyi görünür. Deməli, onun fəaliyyətini yalnız hansısa tənqidi yazının prizmasından təqdim etmək tam mənzərəni göstərmir.

İctimaiyyətin haqqı həqiqəti bilməkdir

Burada məqsəd Gülnaz Dadaşovanı hər hansı tənqiddən kənarda saxlamaq deyil. Əksinə, hər bir dövlət və elm adamı kimi onun fəaliyyəti də ictimai müzakirəyə açıq ola bilər. Ancaq ictimai müzakirənin keyfiyyətini müəyyən edən əsas amil ittihamın sərtliyi yox, faktın möhkəmliyidir. Bir insan haqqında ağır ifadələr işlətmək asandır. Çətin olan həmin ifadələrin arxasında dayana biləcək sübutları ortaya qoymaqdır.

Bu baxımdan media qurumlarının da öz məsuliyyəti var. Çünki yazılan hər söz yalnız həmin yazının qəhrəmanına deyil, medianın özünə də münasibət formalaşdırır. Əgər iddia doğrudursa — onun araşdırılmasından çəkinmək lazım deyil. Əgər iddianın əsası yoxdursa — onun təkrar yayılmasının da ictimai marağa xidmət etdiyi söylənilə bilməz. Gülnaz Dadaşovanın fəaliyyəti ilə bağlı mövqeyimiz də məhz bundan ibarətdir: nə kor-koranə müdafiə, nə də sübutsuz ittiham. Fakt varsa, fakt danışmalıdır.