FAMİL BAĞIROV: 8 NOYABR – AZƏRBAYCANIN ZƏFƏR SALNAMƏSİ VƏ MİLLİ İRADƏNİN TƏNTƏNƏSİDİR
gundem / siyaset
17:57
8.11.2026
15
Azərbaycan xalqının tarixində elə günlər var ki, onların əhəmiyyəti təqvimdəki bir tarixlə məhdudlaşmır. Bu günlər bütöv bir xalqın taleyinə, milli yaddaşına və gələcəyə baxışına təsir göstərir. 8 Noyabr da məhz belə tarixi günlərdəndir. Bu tarix Azərbaycanın ərazi bütövlüyü uğrunda apardığı uzunmüddətli mübarizənin, sarsılmayan milli iradəsinin və dövlətçilik əzminin təntənəsi kimi tarixə həkk olunub.
Otuz ilə yaxın davam edən işğal dövrü Azərbaycan xalqı üçün yalnız torpaq itkisi deyildi. Bu, dağıdılmış şəhərlər, viran qoyulmuş kəndlər, talan edilmiş tarixi-mədəni irs, doğma yurd həsrəti ilə yaşayan milyonlarla insanın ağır taleyi demək idi. Qarabağ problemi Azərbaycanın siyasi gündəliyində olduğu qədər, hər bir ailənin yaddaşında, hər bir vətəndaşın mənəvi dünyasında yaşayırdı. Məcburi köçkünlərin qayıdış arzusu, şəhidlərin yarımçıq qalan ömürləri, işğal altındakı torpaqların azadlığına olan inam xalqımızın milli düşüncəsində xüsusi yer tuturdu.
Azərbaycan dövləti uzun illər münaqişənin sülh yolu ilə həlli üçün siyasi və diplomatik müstəvidə səylər göstərdi. Lakin beynəlxalq hüququn norma və prinsiplərinin kağız üzərində qalması, qəbul olunmuş qətnamələrin icra edilməməsi, Ermənistanın işğalçılıq siyasətini davam etdirməsi problemin həllini daha da çətinləşdirirdi. Belə bir şəraitdə Azərbaycan öz müdafiə qabiliyyətini gücləndirməklə yanaşı, tarixi ədalətin bərpası üçün zəruri siyasi və hərbi potensial formalaşdırdı.
2020-ci il sentyabrın 27-də başlanan Vətən müharibəsi həmin hazırlığın və illərlə qorunub saxlanılan milli iradənin real nəticəyə çevrildiyi mərhələ oldu. Prezident, Silahlı Qüvvələrin Ali Baş Komandanı İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan Ordusu qısa müddətdə döyüş meydanında mühüm uğurlar qazandı. Hərbi əməliyyatların gedişi bir daha göstərdi ki, müasir ordu yalnız silah və texnika ilə deyil, düzgün strategiya, peşəkarlıq, yüksək mənəvi hazırlıq və Vətən sevgisi ilə güclənir.
Qırx dörd gün davam edən müharibə Azərbaycan əsgərinin döyüş əzmini, zabitlərin peşəkarlığını və dövlətin qətiyyətini bütün dünyaya nümayiş etdirdi. Hər gün gələn qələbə xəbərləri cəbhədən uzaqda yaşayan insanların da həyatına yeni nəfəs gətirirdi. Şəhərlərdə, kəndlərdə, evlərdə eyni arzu səslənirdi: Qarabağ azad olsun! Bu arzu artıq sadəcə bir ümid deyil, xalqı birləşdirən ümummilli məqsəd idi.
Zəfərin zirvəsi isə noyabrın 8-də Şuşanın azad edilməsi ilə fəth olundu. Azərbaycanın mədəniyyət paytaxtı, milli ruhumuzun və tarixi kimliyimizin mühüm rəmzlərindən biri olan Şuşanın azadlığı hərbi qələbədən daha böyük mənəvi məna daşıyırdı. Sıldırım qayalar, mürəkkəb relyef və ağır döyüş şəraiti qarşısında Azərbaycan hərbçilərinin göstərdiyi qəhrəmanlıq hərb tariximizin şanlı səhifələrindən birinə çevrildi.
Şuşanın azad edilməsi ilə xalqımızın qəlbində illərlə yaşatdığı nisgil sevincə, həsrət qürura çevrildi. Bu şəhərin azadlığı Azərbaycanın tarixi-mədəni irsinə sahib çıxmaq əzminin də ifadəsi idi. Şuşada yenidən üçrəngli bayrağımızın dalğalanması milli yaddaşın bərpası, tarixi ədalətin təntənəsi və gələcəyə inamın güclənməsi demək idi.
Vətən müharibəsinin mühüm xüsusiyyətlərindən biri də cəmiyyətin bütün təbəqələrinin vahid məqsəd ətrafında birləşməsi oldu. Cəbhədə döyüşən əsgərlə evində dua edən ana, könüllü olaraq orduya yazılmaq istəyən gənclə informasiya müstəvisində ölkəsinin mövqeyini müdafiə edən azərbaycanlı eyni milli amalın daşıyıcısına çevrilmişdi. Dünyanın müxtəlif ölkələrində yaşayan soydaşlarımızın fəallığı da bu birliyin sərhədləri aşan təzahürü idi.
Müharibə dövründə Prezident İlham Əliyevin beynəlxalq media nümayəndələrinə verdiyi müsahibələr, xarici auditoriyalara ünvanlanan siyasi mesajları Azərbaycanın mövqeyinin beynəlxalq ictimaiyyətə çatdırılmasında mühüm rol oynadı. Döyüş meydanındakı uğurlar diplomatik və informasiya müstəvisində aparılan fəaliyyətlə tamamlanırdı. Beləliklə, Azərbaycan həm hərbi, həm siyasi, həm də informasiya istiqamətində ardıcıl və məqsədyönlü mübarizə aparırdı.
Noyabrın 10-da imzalanmış üçtərəfli Bəyanatla hərbi əməliyyatların dayandırılması Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpası prosesində yeni mərhələ açdı. Ağdam, Kəlbəcər və Laçın rayonlarının razılaşma əsasında Azərbaycana qaytarılması işğal dövrünün başa çatmasına doğru mühüm addım oldu. Lakin dövlət suverenliyinin ölkənin bütün ərazisində tam təmin edilməsi istiqamətində qarşıda hələ ciddi vəzifələr dayanırdı.
2023-cü ilin sentyabrında həyata keçirilən lokal xarakterli antiterror tədbirləri nəticəsində Azərbaycan öz suverenliyini bütün ərazisində tam bərpa etdi. Həmin il oktyabrın 15-də Prezident İlham Əliyevin Xankəndidə Dövlət Bayrağımızı ucaltması bu tarixi prosesin rəmzi hadisəsinə çevrildi. Bununla da Azərbaycan tarixində yeni siyasi reallıq formalaşdı: ölkənin ərazi bütövlüyü və suverenliyi tam təmin edildi.
Bu gün Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda həyata keçirilən genişmiqyaslı bərpa və quruculuq işləri Zəfərin davam edən nəticələridir. Vaxtilə xarabalığa çevrilmiş yaşayış məntəqələrində yeni infrastruktur yaradılır, yollar çəkilir, məktəblər, xəstəxanalar və sosial obyektlər tikilir. Uzun illər doğma torpaqlarına qayıtmaq arzusu ilə yaşayan keçmiş məcburi köçkünlərin mərhələli şəkildə öz yurdlarına dönüşü tarixi ədalətin real həyatda təcəssümüdür.
Zəfərin yaşadılması yalnız infrastruktur layihələri ilə məhdudlaşmır. Şəhidlərin xatirəsinin əbədiləşdirilməsi, qazilərə və müharibə iştirakçılarına diqqət, şəhid ailələrinin sosial müdafiəsi dövlət siyasətinin mühüm istiqamətlərindəndir. Zəfər Gününün təsis edilməsi, qəhrəmanların orden və medallarla təltif olunması, Zəfər parklarının yaradılması milli qəhrəmanlıq yaddaşının qorunmasına xidmət edir.
Unutmamalıyıq ki, bu qələbənin arxasında canından keçən şəhidlərimizin müqəddəs fədakarlığı, sağlamlığını itirən qazilərimizin iradəsi, döyüş meydanında misilsiz qəhrəmanlıq göstərən hərbçilərimizin əzmi dayanır. Onların hər birinin həyat hekayəsi Azərbaycanın müasir tarixinin ayrılmaz parçasıdır. Zəfərin həqiqi dəyəri də bu fədakarlıqları unutmamaq, gələcək nəsillərə çatdırmaq və azadlığın məsuliyyətini dərk etməkdən ibarətdir.
8 Noyabrın bizə aşıladığı ən mühüm həqiqət budur: milli birlik, güclü dövlətçilik, peşəkar ordu və qətiyyətli siyasi iradə bir araya gəldikdə xalqın ən böyük arzuları belə gerçəkləşə bilər. Bu tarix yalnız keçmişin qəhrəmanlıq salnaməsi deyil, həm də gələcəyin qurulması üçün mənəvi və siyasi dayaqdır.
Bu gün Azərbaycan qarşısında duran əsas vəzifə qazanılmış tarixi nailiyyətləri qorumaq, azad edilmiş əraziləri dirçəltmək, ölkənin iqtisadi və sosial inkişafını sürətləndirmək, regionda davamlı sülhün və təhlükəsizliyin möhkəmlənməsinə töhfə verməkdir. Çünki Zəfərin əsl böyüklüyü yalnız qazanılan qələbədə deyil, onun yaratdığı yeni imkanlardan necə istifadə olunacağında da özünü göstərir.
8 Noyabr Azərbaycan xalqının tarix qarşısında öz sözünü dediyi gündür. Bu günün mənası Şuşanın azadlığında, Xankəndidə dalğalanan üçrəngli bayrağımızda, doğma yurduna qayıdan insanların sevincində və şəhidlərimizin əbədiyaşar xatirəsində yaşayır. Zəfər bir nəslin qazandığı qələbə olmaqla yanaşı, gələcək nəsillərə ötürülən böyük məsuliyyətdir.
Azərbaycanın Zəfər salnaməsi isə bundan sonra quruculuq, inkişaf, milli həmrəylik və davamlı sülh səhifələri ilə yazılmalıdır.
Famil Bağırov,
“Orbita MTK” şirkətinin rəhbəri
Azerinform.az