İnam ünvanı, ümid qaynağı... - Tovuzlu Bilici Fazil

Əgər insan doğru-düzgün bir yoldadırsa, heç vaxt ona zaval olmur. Gördüklərim, eşitdiklərim məni bu qənaətə gətirib ki, el arasında Bilici Fazil kimi tanınan, Tovuz rayon sakini, xeyriyyəci Fazil Abuzər oğlu Həsənov xalqının, dövlətinin etimad və etibarını qazanmağı bacara bilmişdir. El-oba arasında sayılıb-secilməyi insana daşıdığı vəzifə yox, o vəzifəyə layiq olan insan özü qazandırır. O, insanın xarakterində, bütövlüyündə, bir sözlə, işi ilə əməlinin vəhdətində olmalıdır. Əgər sən insanların istəyini və sevgisini qazanmaq istəyirsənsə ilk növbədə onlarla səmimi olmalısan…

İnanc inamdı. İnamla inancın arası bir duyumluqdu; inanırsan, bu inam sənin düşüncələrinlə doğmalaşır, düşüncələrinin mənəvi bürüncəyinə dönür. İnam yaşantılardadı, inancda səmavilik də var. Uşaqlığımızda bizə elə gələrdi ki, yaz yağışına qoşa ovuc açsaq, göz açıb-yumunca ovcumuz dolsa, bütün niyyətlərimizə çatacağıq. Niyyətlərimiz nə idi? - uşaqlıq dünyamızı əhatələyən oyunlar.

Təkcə təbiət hadisələrinə deyil, bəşərə də belə inanclar olub, var, olacaq da. Bilici Fazilin kəraməti kimi...

İnanclarımız da bax belə formalaşır...

 Bilici Fazil haqqında coxdan eşitmişdim. Onu duruluq çeşməsi adlandırırlar, ona çarəsizliyin çarəsi deyirlər. Deyilənlər olmuşlara görə deyilir, söz kimi dildən-dilə gəzir, fakt kimi, hadisə kimi yaşadılır. Bu da inancın nəticəsiydi; hər nəticə gerçəkliyin ifadəsidirmi? Yox, nəticə nələrin ümumiləşdirilməsindən də asılıdı, necə ümumiləşdirilməsindən də. Gerçəkliyə belə ümumiləşdirmələr yaddı. Ümumiləşdirmə gerçəkliyin özündədi. İnanc buna görə inancdı. İnanc ürəyə sarıldısa, ümumiləşir. Min illəri belə yaşamışıq, belə də yaşayacağıq...

Tanıyanlar deyirlər ki, Bilici Fazilin bənzəri olmayan həqiqət dünyası var. Kürreyi-ərz sığarmış bu dünyaya. Nəsimilik kimi. Ona görə hamı onun müdrikliyinə tapınır. İndi yaxın-uzaq ellərin güvənc yeri olub  Bilici Fazilin ocagı, ümid yeri, məsləhət ünvanı olub...

Gözəl boy-buxuna, qamətə malik olan bu adam kimi gözütoxdur. Təmiz, səliqəli geyimi-kecimi gözlərə də xoş gələrmiş, könüllərə də:"Ömür halal yaşamaqdı, oğul. Tanrımızın lütfüdü halal ömür, yaxşı ad. Belə yaşayın ki, sizdən sonra da belə yaşasınlar..." Müdrik insanın gözəl kəlamlarıdı.

 Bilici Fazili yaxından tanıyanlar deyirlər ki, bu kəramət sahibi təmənnasız adamdır. Nə edibsə, təmənna güdmədən edib. Yəni onun yaxşılıqları imana söykənib. Həm də yaxşılığı ömür fəlsəfəsi bilib. Hamı ona kəramətinə görə hörmət edib, o, söykökünün baslanğıcının müqəddəsliyinə...

İlk gördüyü adamın gözlərinə baxınca kimliyini təxmin edə bilir;  Bilici Fazil fəhmli adamdır. Həm də kövrək adam kimi tanıyıb onu tanıyanlar. Onun adında da işıq olub, üzündə də. Özü olan yerdə özü, özü olmayan yerdə sözü keçərli olub.  Bilici Fazil adı çəkilən yerdə hirs-hikkə sovuşar, qəzəb sovuşar, əl kəsməyə meyillənən əl kəsmək istədiyi əli isidər.  Bilici Fazil belə yaşayır... "Həyat körpü, insanlar yolçu, gördüklərimiz dərs, aldıqlarımız ibrətdir", -  Bilici Fazilin kəlamlarındandır.  Bilici Fazil həm də mahiyyəti pedaqoji örnək kimi yaşadılmalı kəlamlarıyla da yadda qalır, yaşayır: "Böyüyünü saymayan Allahını da saymaz", "Nəfsi iti olan mömindən mömin olmayan daha fərzdir", "Kimin ki, nəfsi çox oldu, ondan xeyir gözləmə", "Xoşxasiyyət adamla yoldaşlıq et, bədxasiyyətdən isə uzaq qaç ki, xasiyyəti sənə də keçər"...

Hər adam el-obanın nüfuz rəmzi, inam rəmzi, inanc rəmzi olmağa qadir deyil.

Yazımın əvvəlində qeyd etdim ki, əgər insan doğru-düzgün bir yoldadırsa, heç vaxt ona zaval olmur. Bəli bu həqiqətdir, gün işıgı kimi, axar su kimi... El arasında Bilici Fazil kimi tanınan, Tovuz rayon sakini, xeyriyyəci Fazil Abuzər oğlu Həsənov kimi. Bilmirəm onu sizə tanıda bildimmi?

Bir faktı qeyd edim. 2020 ci ildə Azərbaycan Ordusu işğal altında olan ərazilərimizin azad edilməsi uğrunda əməliyyatlara başlayandan dövlət qurumları, özəl sektora daxil olan şirkətlər, həmçinin fiziki şəxslər Azərbaycan Respublikasının Silahlı Qüvvələrinə Yardım Fonduna ianələr edirdilər. Onlar bu addımları ilə Ordumuza dəstək olduqlarını nümayiş etdirirdilər. O vaxt Musavat.com xəbər verdi ki, belə xeyirxah əmələ imza atanlardan biri el arasında Bilici Fazil kimi tanınan, Tovuz rayon sakini Fazil Abuzər oğlu Həsənovdur. O, şəxsi vəsaitindən Azərbaycan Respublikasının Silahlı Qüvvələrinə Yardım Fonduna 5 min manat köçürüb. Şərhə ehtiyac yoxdur.

Sadəlik insanın yaraşığı, təvazökarlıq isə gözəlliyidir. Hər iki xüsusiyyət Bilici Fazildə var. Heç nəyə biganə deyil. Bəzi vəzifə sahibləri var ki, qapısına gələn zavallı insanlara simsar olub köməklik göstərməkdənsə biganəlik göstərir.. İnsani dəyərləri unudur. Belələrini görəndə istər-istəməz Bilici Fazillə görüşlərimi, ona müraciət edənlər və onların ağzı dualı oranı tərk etmələrini xatırlamalı oluram. Kimsənin dərdinə biganə qalmayan Bilici Fazilin xeyirxah əməllərini, mərhəmətini hər kəs bilir. Bu yerdə yenə də Məhəmməd Peyğəmbərin (ə.s.) kəlamlarından misal çəkmək istərdim:

Hansı əməl yaxşıdır?- İnsan ürəyini sevindirmək, acları yedirtmək, darda qalanlara kömək etmək, əldən düşənlərin kədərini azaltmaq və ziyan çəkənlərin zərərini ləğv etmək. Məhz Bilici Fazil da Peyğəmbərimizin buyurduğu kimi davranır.

Allah təaladan istəyimiz odur ki, Bilici Fazil kimi insanları pənahında saxlasın. Bizim xalqın, Vətənimizin belə qeyrətli, dəyanətli, mərhəmətli, səxavətli mərd insanlara ehtiyacı var. Allah sizi qorusun Bilici Fazil. Amin.